Жүз мыңдаған адамның өмір сүретін Алматыда кикілжің болмай тұрмайды. Көршілер, мектептер, ата-аналар, жалға алушылар мен компания қызметкерлері арасында әртүрлі келіспеушіліктер туындайды. Мұндай жағдай қала өмірінде қалыпты көрініске айналған.
Алайда, қалада жанжалды дау-дамайға ұластырмай, тараптарды келісімге келтіруге мүмкіндік беретін арнайы алаң бар. Бұл – Қазақстан халқы Ассамблеясының Медиация кеңесі.
Айыптамай, шешім іздейтін орын
«Медиатордың басты міндеті – кінәлау емес, мәселені шешу», – дейді «Қазақстан медиаторлар қауымдастығы» мен «Халықаралық құқық қорғау орталығы» Медиация орталығының басшысы Жанділдә Жақыпов. Ол отбасылық кикілжіңнен бастап ұйымдар арасындағы дау-дамайға дейінгі көптеген мәселелерді шешуге қатысыпты. Медиатор тараптарды тыңдап, мәселені бейбіт жолмен шешуге көмектеседі.
Соңғы жылдары этномедиация Қазақстан халқы Ассамблеясының басты бағытының бірі болды. Көпұлтты елімізде достық пен келісімді нығайту маңызды болғандықтан, бұл жұмыс кәсіби әрі жүйелі жүргізіледі.
Қазақстандық тәжірибе шетелде таныстырылды
Жақыповтың айтуынша, қазақстандық этномедиация тәжірибесіне шетелде қызығушылық артып келеді. «Өткен аптада Түркияға іссапарда барып, бейбіт шешім табу жүйемізді таныстырдым. Жергілікті сот төрағасы мен бас прокурорлар біздің тәжірибеге қатты қызығып отыр», – дейді сарапшы.
Қаладағы ең жиі кездесетін мәселелер:
Отбасылық кикілжің
Жалдау және мүлік дауы
Тұрғындар арасындағы жанжалдар
Мектептегі түсініспеушіліктер
Еңбек даулары
Көп жағдайда мұндай дау-дамайлар сотқа бармай, қарым-қатынасты бұзбай, бейбіт жолмен шешіледі.
Айыптағаннан гөрі келісімге жеткен дұрыс
«Медиация – бұл дұрыс немесе бұрыс деп шешу емес. Екі тарапқа келісімге келуге мүмкіндік беру. Ең қиын даулар да сотқа жетпей шешілуі мүмкін», – дейді «Қазақстандық орыс мәдени орталығы» филиалының төрағасы Всеволод Лукашев.
Мысалы, ұйғыр халқының дәстүрінде ажырасу мен қарттарды қараусыз қалдыру мәселесі қоғамдағы медиаторлар арқылы шешіледі. «Бұл – бейбіт келіссөздің өміршең үлгісі», – дейді Лукашев.
Жақыповтың жетекшілігімен Алматыдағы мектеп директорлары мен меңгерушілерге арналған бес күндік семинарлар өткізіліп, жастар тәрбиесі мен этносаралық келіспеушіліктердің алдын алу бағытында жұмыстар жүргізіледі.
Жылдық жұмыс ауқымы
Биыл Медиация кеңесі 25-тен астам іс-шара ұйымдастырды, оның ішінде үш халықаралық дөңгелек үстелге шамамен 1000 адам қатысты. «Жас келіссөз шеберлері» атты студенттер байқауы да өткізіліп жатыр. Финалда командалар нақты жағдайларға негізделген рөлдік келіссөздер жүргізеді.
Қаланың барлық аудандарында жұмыс жүріп жатыр
Медиация кеңесі Наурызбайдан бастап Медеу ауданына дейінгі барлық бөліктерде жұмыс істейді. Кездесулерге келген тұрғындар өз мәселелерін талқылап, бір-бірін тыңдауды үйренеді. «Сотқа бармай, жүйкені тоздырмай, дауды тез шешуге болатынын білгенде бәрі таң қалады», – дейді медиаторлар.
