Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі мен Қазақстан Ұлттық банкі ипотекалық тұрғын үй қарыздары бойынша жылдық тиімді сыйақы мөлшерлемесінің шегін төмендету туралы норманың қолданысын уақытша тоқтату жөнінде бірлескен шешім қабылдады, деп хабарлайды Qazyr.kz.
Қабылданған өзгерістерге сәйкес, 2025 жылғы 1 қарашадан 2026 жылғы 1 шілдеге дейін ипотекалық несиелер бойынша ең жоғары жылдық тиімді сыйақы мөлшерлемесі бұрын белгіленген 20 пайыздың орнына 25 пайыз деңгейінде сақталады. Аталған нормаға қатысты бірлескен қаулы 2025 жылғы 26 желтоқсанда Әділет министрлігінде ресми түрде тіркелген.
Реттеуші органдар бұл шешімді макроэкономикалық жағдаймен және қаржы нарығындағы қазіргі ахуалмен байланыстырып отыр. Атап айтқанда, Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесінің жоғары деңгейде — 18 пайыз көлемінде сақталуы ипотекалық нарыққа айтарлықтай қысым түсіріп отыр. Мұндай жағдайда сыйақы мөлшерлемесінің шекті деңгейін төмендету банктердің ипотекалық бағдарламаларын толық немесе ішінара тоқтату қаупін күшейтеді.
Мамандардың пікірінше, егер ең жоғары мөлшерлеме 20 пайыз деңгейінде қалса, несие беру экономикалық тұрғыда тиімсіз болып, банктер тарапынан ипотекалық өнімдер ұсынысының қысқаруына әкелуі мүмкін. Бұл өз кезегінде тұрғын үйге мұқтаж азаматтар үшін қолжетімді қаржыландыру көздерінің азаюына және әлеуметтік тәуекелдердің артуына себеп болады.
Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің бағалауынша, қолданыстағы шекті мөлшерлемені уақытша сақтап қалу банктерге бұрын мақұлданған ипотекалық өтінімдерді толық аяқтауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар бұл шешім ипотекалық несиелер көлемінің күрт төмендеуіне жол бермей, қаржы жүйесіндегі тұрақтылықты қамтамасыз етуге бағытталған.
Реттеушілердің айтуынша, қабылданған шара уақытша сипатқа ие және нарықтағы жағдай тұрақтанған жағдайда қайта қаралатын болады. Негізгі мақсат — азаматтар үшін тұрғын үй несиелерінің қолжетімділігін сақтай отырып, банк секторының тұрақты жұмыс істеуіне қажетті тепе-теңдікті қамтамасыз ету.
